Foppe Dupon met Frank Diemel (Foto Jeroen Hendriks)

‘Hij was heel helder, maar
zijn lichaam was finaal op’

Door Jeroen Hendriks

Opnieuw is een getuige en verteller van verhalen over de oorlog overleden. Foppe Dupon overleed afgelopen weekend in zijn woonplaats Garyp (Fr.) op 96-jarige leeftijd.

Boerenknecht Dupon zat ondergedoken, omdat hij niet voor de bezetter wilde werken. Bij een wandeling op Nieuwjaarsdag 1944 wordt hij beschoten door Duitsers en heeft geluk dat een passerende huisarts zijn leven redt door hem in een ziekenhuis te laten opnemen. Een paar maanden later wordt hij alsnog gearresteerd en afgevoerd naar Kamp Amersfoort, waar hij als gevangene 13615 werd ingeschreven.

Na een helse periode wordt hij in juli ’44 op transport gezet naar de omgeving van Augsburg (D), waar hij de dwangarbeid en ontberingen tenauwernood overleeft. Na de oorlog wordt er tot zijn verdriet achter zijn rug gefluisterd dat hij voor de Duitsers heeft gewerkt. Een Duitse kogel in zijn buik droeg hij zijn verdere leven mee ‘als souvenir’.

Foppe Dupon was de afgelopen jaren een graag geziene gast bij herdenkingen in Kamp Amersfoort. Maar hij was ook een van de 18 overlevenden die meewerkten aan het project ‘Oog in Oog met de laatste getuigen’ van fotograaf Frank Diemel.

En Dupon had eerder dit jaar een bijzondere ontmoeting met de Friese oorlogschroniqueur en nazi-jager Jack Kooistra in Kamp Amersfoort. Kooistra vertelde later over hun band: Dupon was gevangene van kampbeul Joseph Kotälla, terwijl Kooistra hem na de oorlog in de Bredse koepelgevangenis in 1953 nog heeft bewaakt.

Jack Kooistra reageerde vanochtend bedroefd op het overlijden van Dupon. ,,Afgelopen vrijdag ben ik met de samenstelster van het boek ‘Wie vertelt het als ik er niet meer ben?’, Geartsje Pols, nog bij hem op visite geweest. Geestelijk was Foppe op dat moment heel helder, maar zijn lichaam was finaal op. Een gesprek van amper een halve minuut was al zeer vermoeiend. Zondagochtend ontving mijn eega via de app het bericht dat mijn grote vriend was overleden”, aldus Kooistra, die vaststelt dat het aantal oorlogsoverlevenden ‘akelig klein’ wordt.

Foppe Dupon, in rolstoel, bij de laatste herdenking van Kamp Amersfoort (Foto Jeroen Hendriks)