Geschiedenis
Aanmelden nieuwsbrief
Tijdbalk
zoeken

Jannetjesdal
De Leusderheide werd in de Tweede Wereldoorlog gebruikt als executieplaats. Tenminste zestien keer klonken de schoten van een vuurpeloton over de heide. De slachtoffers waren Nederlandse mannen die werden verdacht van het plegen van acties tegen de bezettingsmacht. Na een veroordeling door een Duitse rechtbank of als represaille werden zij gefusilleerd en ter plekke begraven.
 
Na de oorlog werd direct een begin gemaakt met de zoektocht naar de verdwenen slachtoffers. Veelal op aanwijzingen van voormalige kampbewakers werden de graven gelokaliseerd. De slachtoffers werden geborgen en na identificatie, in Leusden, in hun woonplaats of op een ereveld herbegraven. Het was een proces dat tot ver in 1947 zou gaan duren. Daarna werd het stil op de Leusderheide. Bijna tien jaar herinnerde niets aan de executies die hier plaatsvonden.
 
Op initiatief van nabestaanden kwam er een gedenkteken in de vorm van een wit kruis. Op 4 mei 1954 werd bij het gedenkteken de eerste herdenking gehouden. Het kruis, dat bekend staat als ‘gedenkkruis Jannetjesdal’, werd opgericht in de nabijheid van enkele massagraven, waaronder de plek waar 21 slachtoffers van de verzetsgroep ‘Inlichtingendienst’ (ID) werden geborgen. De massagraven waar het gedenkkruis werd opgericht lagen in het deel van de Leusderheide waar de meeste executies hadden plaatsgevonden. Ruim honderd slachtoffers uit acht massagraven werden in dit deel geborgen.
In een ander deel van de Leusderheide werden eveneens meerdere massagraven dicht bij elkaar aangetroffen. Deze plek werd nooit gemarkeerd of van een gedenkteken voorzien. Het gedenkkruis Jannetjesdal brengt ook deze slachtoffers in herinnering.
 
Vanwege militaire (schiet)oefeningen werd het gebied voor publiek ontoegankelijk verklaard. Hoewel de schietoefeningen al enkele jaren zijn gestopt, bleef de Leusderheide gesloten voor publiek. Maar niet op 4 mei. Jaarlijks op 4 mei worden nabestaanden, belangstellenden en medewerkers van Kamp Amersfoort in de gelegenheid gesteld om de Leusderheide, onder begeleiding van de terreinbeheerder van defensie, te bezoeken.
 
In 2012 werd een bezoek aan de Leusderheide landelijk onder de aandacht gebracht door RTL4. Onder de titel ‘Vergeet Jannetjesdal niet...’ besteedde het programma ‘Editie NL’ op 4 mei om 18:15 uur vier minuten zendtijd aan het gedenkkruis op de Leusderheide. U kunt deze uitzending nog bekijken.


Stichting Nationaal Monument Kamp Amersfoort
Loes van Overeemlaan 19, 3832 RZ Leusden
Telefoon: 033 461 31 29, E-mail: info@kampamersfoort.nl
concept: advies in cummunicatie | realisatie: magiqsoft - smart software solutions