Het terrein

Op en rond het terrein van Kamp Amersfoort vind je verschillende herinneringen aan het Kamp. Deze bezienswaardigheden verwijzen naar de kampgeschiedenis en vertellen het verhaal van wat er op deze plek is gebeurd.

grensbeuk_2000[1]

De grensbeuk

De gevangenen werden onder strenge bewaking naar Kamp Amersfoort gebracht. Hier, waar ooit een grote beuk stond, sloegen zij linksaf, het kamp in. De beuk, indertijd geschat op een ouderdom van 200 jaar met een hoogte van 20 meter en een omvang van 6 meter hield het in oktober 2000 voor gezien.

De poort

De poort

Na het passeren van een controlepost aan het begin van de Appelweg volgde de hoofdpoort van het kamp. Deze poort gaf toegang tot het deel van Kamp Amersfoort waar de SS was gehuisvest. Hier kwamen de gevangenen het kamp binnen om vervolgens geregistreerd te worden.

Rondleiding binnenplaats

De bunkercellen

In het bewakersdeel van het kamp werden gevangenen die de volgende dag geëxecuteerd werden, opgesloten in de ‘Bunkercellen’. In de cel stond alleen een stalen bed met een strozak en een emmer om je behoefte in te doen.

Appelklok2

De (originele) appèlklok

De appèlklok werd meerdere keren per dag geluid. De gevangenen moesten doodstil blijven staan en snelle bevelen uitvoeren. Zo’n appèl kon uren duren. De klok wordt nu nog twee keer per jaar geluid, op 19 april (de leiding van het kamp werd overgedragen aan het Rode Kruis) en op 4 mei (Nationale dodenherdenking).

DiVa Foto Renswoude-16

Het herinneringsgebouw met muurschildering

Deze muurschildering heeft de kampcommandant indertijd door gevangenen laten maken. Op de schildering zien de gevangenen er gezond en tevreden uit. Daarmee wilde de commandant laten zien dat het leven in Kamp Amersfoort helemaal niet zo slecht was en dat de gevangenen hun tijd nuttig besteedden.

Prikkeldraad en wachttoren2

De Rozentuin

De rozentuin, een smal stuk grond met aan alle kanten prikkeldraad, werd vooral berucht als strafplaats. Gevangenen moesten daar in weer en wind, uren, soms zelfs dagen, blijven staan. De naam rozentuin was een spotnaam: de gevangenen stelden zich de punten van het prikkeldraad voor als rozen, een teken van hoop.

Roos in steen appelplaats

De Steen van Kopinsky

Veel gevangenen zijn door de tijd die ze in kamp Amersfoort doorbrachten psychisch geknakt. De knik in het pad symboliseert dit. Kopinsky was een van deze gevangenen. Hij legde zijn ervaringen vast in verschillende kunstwerken. Het ontwerp van deze plaquette is daar een van. De vijf bomen die op het binnenterrein staan, stonden hier ook al tijdens WO II.

Gebouw en toren

Wachttoren

In de eerste periode van Kamp Amersfoort waren zes wachttorens om het gevangenengedeelte geplaatst. In 1943 toen het gevangenenkamp was uitgebreid waren dat er acht. Eén toren is bewaard gebleven. In 2004 werd de overgebleven wachttoren gerestaureerd en weer op zijn oorspronkelijke plaats gezet.

Gedenksteen

De gedenksteen

Deze gedenksteen is de eerste markering die na de Tweede Wereldoorlog is geplaatst. Oud-gevangenen wilden hiermee de herinnering aan wat hier is gebeurd, levend houden.

Stenen op het terrein

Keien op het terrein

In het buitengebied van het kamp liggen zo’n honderd keien met een onderlinge afstand van 15 meter. Zij vormen samen een denkbeeldig net dat het gebied als het ware bijeenhoudt.

Schietbaan schaduw

De schietbaan

De schietbaan, 320 meter lang, is uitgegraven door de gevangenen zelf. Overal werden gevangenen doodgeschoten. Ook op de schietbaan: aan het begin, halverwege en vooral aan het eind.

Kinderen Stenen man2 klein

De Stenen Man

Als herinnering aan alle slachtoffers die zijn gevallen in Kamp Amersfoort, maakte de beeldhouwer Frits Sieger (zelf een oorlogsgevangene), het monument Gevangene voor het vuurpeloton, in de volksmond De Stenen Man genoemd.

Tijdelijke begraafplaats

Tijdelijke begraafplaats

Alle stoffelijke resten die direct na de oorlog in en rondom het kamp zijn gevonden, werden geïdentificeerd en tijdelijk hier begraven. Later werden ze in hun woonplaats of op begraafplaats

Loopgraven

De loopgraven

De loopgraaf werd in 1939 aangelegd door Nederlandse militairen, om het bouwen ervan te oefenen. Tijdens de oorlog gebruikten Duitse militairen deze en plaatsten een afweergeschut op de betonplaat verderop.

Sinai monument

Sinaï Monument

Toen het Sinaï Centrum, in 2008 verhuisde naar Amstelveen, werd het muurreliëf van Lex Horn overgedragen aan Kamp Amersfoort. Het reliëf verbeeldt zowel de hoop van het licht, als de verwoestende kracht van de Holocaust.

AMERSFOORT - Onthulling van het monument in kamp Amersfoort. Tienduizenden Nederlanders hebben in de Tweede Wereldoorlog mensen laten onderduiken om hen uit handen van de Duitse bezetters te houden. Voor deze zogenoemde schuilplaatsverleners wordt vrijdag een monument onthuld in Kamp Amersfoort.NOVUM COPYRIGHT REIN VAN ZANEN.

Monument Schuilplaatsverleners

Het monument schuilplaatsverleners, ontworpen door kunstenaar Eric Claus, is opgericht voor schuilplaatsverleners in de Tweede Wereldoorlog. Door het bieden van een schuilplaats aan onderduikers, zijn honderdduizenden mensen uit handen van de nazi-bezetter gebleven.

Monument Sneevliet

Monument Sneevliet

Onlangs ontdekte begraafplaats, waar acht gevangenen, verbonden aan de verzetsgroep Marx-Lenin-Luxemburg-Front (MLL-Front) in 1942, werden gefusilleerd en begraven. Een van de leidende personen van deze groep was Henk Sneevliet, een politicus met (inter)nationale bekendheid. Na de bevrijding werden de stoffelijke resten op andere plekken herbegraven

DiVa Foto Renswoude-47

Het lijkenhuisje

Wanneer gevangenen overleden aan ziekten en ontberingen, werden zij tijdelijk in het lijkenhuisje (oorspronkelijk een boerenschuurtje) gelegd. Soms werden zij daar door familieleden opgehaald om begraven te worden, of ze werden begraven in kuilen die de bezetter ergens op het terrein van het kamp had

Koedriest

Monument Koedriest

Na de oorlog werden de resten van 77 Sovjet soldaten gevonden bij Koedriest. De soldaten maakten deel uit van een groep van 101 Russische gevangenen, waarvan 24 overleden door ontberingen. De overige soldaten werden hier op 9 april 1942 in alle vroegte gefusilleerd. Allen liggen nu begraven op het Russisch Ereveld, naast begraafplaats Rusthof. (Afstand vanaf hier ca. 2 km).

Fundament wachttoren

 Fundatie wachttoren

In eerste instantie zie je hier alleen vier betonblokken en een staaf ijzer, maar onderzoek heeft uitgewezen dat daaronder de fundatie zit van een van de wachttorens uit de eerste periode van het kamp (1942). Er stonden toen zes wachttorens om het gevangenendeel van het kamp, later werden dat er acht.

Laatste nieuws en blog